Thích Nhất Hạnh

Người cầu nguyện và đấng được cầu nguyên là hai thực tại gọi là không pháp, tức là hai thực tại không tách rời nhau được. Không pháp có thể được dịch sang tiếng Anh là "interrelated realities". Điều đó rất căn bản trong đạo Bụt. Tôi tin chắc rằng trong Cơ Đốc giáo, những người giác ngộ, những người tu lâu, những người có tuệ giác, cũng thấy được như vậy. Họ thấy rằng Chúa ở trong trái tim của mình, Chúa là mình, và mình là Chúa; không phải mình và Chúa là hai thực tại riêng biệt. Chúng ta không bị chia cách bởi những danh từ. Nếu thật sự tu học thì chúng ta có cùng một bản chất của tình thương, của chánh niệm, của tuệ giác với Bụt, với Chúa. Vì vậy cho nên có những tín hữu Ki-tô thấy rất rõ rằng đối tượng của cầu nguyện và người cầu nguyện không phải là hai đối tượng tách biệt.

Trái tim của Bụt là những ghi chép tổng hợp những bài giảng của Thiền sư Thích Nhất Hạnh trong Khóa học Phật Pháp Căn Bản tại Làng Mai, Loubes-Bernac, Pháp. Những bài học đầu tiên khái quát lịch sử Phật Giáo từ sau khi Đức Phật nhập Niết Bàn cho tới nay. Kinh điển chỉ được truyền tụng bằng miệng và hơn 400 năm sau khi Bụt nhập diệt, kinh điển mới được chép thành văn, vì vậy sẽ có những điều sai lầm do nhiều thế hệ Phật tử đã nhớ sai, hiểu sai ý của Bụt. Vì vậy, Sư ông Làng Mai căn dặn chúng ta cần phải học kinh điển một cách khôn ngoan, đừng bị kẹt trong những câu chữ từ kinh điển. Phần trọng tâm nhất của cuốn sách bàn về gốc rễ của đạo Phật xoay quanh Nhị Đế – Tứ Diệu Đế – Bát chánh đạo – Duyên khởi. Thế nào là khổ, tập, diệt, đạo ? Chánh kiến, chánh niệm, chánh ngữ, chánh tinh tấn... là gì? Chúng liên quan gì đến nhau và ảnh hưởng thế nào trong cuộc sống của mỗi cá nhân? Có một ý rất hay về khổ, tập, diệt, đạo như sau: “Những lúc đau răng thì khổ và ta nghĩ không đau răng là sướng. Nhưng đến khi không đau răng ta vẫn không biết sung sướng. Con người thường sống trong quên lãng như vậy. Sống trong hạnh phúc thì không nhìn thấy hạnh phúc, và sống trong khổ đau cũng không biết đó là khổ đau. Không nhận diện được đau khổ nên ta gánh cái khổ đó suốt đời.” Qua những bài học được ghi chép lại, Thầy Thích Nhất Hạnh còn giảng dạy về cách để chúng ta tiếp nhận kiến thức theo phương pháp văn – tư – tu. Văn là tiếp nạp những kiến thức mới, Tư là tư duy, nghiền ngẫm về những kiến thức đã được học và cuối cùng là Tu, tức đem những kiến thức đã học để áp dụng vào thực tế. Cuốn sách gồm 24 bài học, truyền tải một khối lượng lớn kiến thức nhưng bằng cách diễn đạt mạch lạc, logic và những ví dụ minh họa lồng ghép đời thực khiến chúng ta dễ dàng hiểu và tiếp thu.

Còn sống và bước đi trên mặt đất này là một phép lạ, nhưng hầu hết chúng ta lại chạy đi tìm hạnh phúc ở một nơi xa xôi nào đó như thể là có một nơi tốt đẹp hơn để đến vậy. Chúng ta mất rất nhiều thời gian để đi tìm hạnh phúc trong khi đó thế giới quanh ta tràn đầy những mầu nhiệm. Những vẻ đẹp của đất trời đang gọi ta từng ngày, từng giờ nhưng hiếm khi ta nghe được. Điều kiện căn bản để chúng ta có thể nghe và đáp lại những tiếng gọi ấy là sự tĩnh lặng. Nếu không có sự tĩnh lặng trong tự thân, nếu thân tâm ta đầy sự ồn ào, náo loạn thì ta không thể nghe được tiếng gọi của vẻ đẹp ấy. Có một đài radio đang hoạt động trong đầu ta, đó là đài NST (Non Stop Thinking) – đài suy nghĩ liên tục không ngừng. Tâm ta đầy tiếng ồn) vì vậy ta không thể nghe được tiếng gọi của sự sống, tiếng gọi của tình thương. Trái tim ta đang gọi ta mà ta không nghe thấy. Ta không có thời gian để lắng nghe trái tim mình. Chánh niệm là sự thực tập làm cho những tiếng ồn trong mình yên lắng lại. Không có chánh niệm, chúng ta có thể bị nhiều thứ lôi kéo, chẳng hạn như những tiếc nuối, buồn phiền trong quá khứ. Ta hồi tưởng lại những ký ức, hồi tưởng lại những gì đã trải qua, để khổ đi khổ lại, để đau đi đau lại những niềm đau mà ta đã đi qua. Chúng ta rất dễ bị kẹt vào ngục tù của quá khứ. Chúng ta cũng có thể bị tương lai lôi kéo. Những người lo lắng, sợ hãi về tương lai cũng bị giam hãm trong tù ngục như những người bị quá khứ trói buộc. Sợ hãi, lo lắng, hoang mang ngăn cản ta, không cho ta nghe được tiếng gọi của hạnh phúc. Vì vậy, tương lai cũng trở thành ngục tù. Tĩnh Lặng là sách nói tiếp theo trong bộ sách của Thiền sư Thích Nhất Hạnh mà Fonos xin gửi tặng bạn. Chúc cho bạn tìm được chốn tĩnh lặng trong tâm hồn mình!

Trong xã hội có rất nhiều mối nguy. Nếu chúng ta đặt một người trẻ vào xã hội mà không tìm cách bảo vệ họ, họ sẽ tiếp nhận những bạo động, căm thù, sợ hãi và bất an mỗi ngày, rốt cuộc họ sẽ bị bệnh. Những câu chuyện của chúng ta, những chương trình tivi, quảng cáo, sách báo đều tưới tẩm các hạt giống khổ đau nơi những người trẻ và cả những người lớn. Chúng ta cần một vài nguyên tắc, và phương thuốc cho căn bệnh của mình, những gì lành, đẹp và thật để có thể nương tựa vào. 2.500 năm trước, Bụt đã đưa ra các nguyên tắc cho những người đệ tử tại gia của Ngài để giúp họ sống một đời sống bình an, lành mạnh và hạnh phúc. Đó là Năm Giới và nền tảng của mỗi Giới này là chánh niệm. Với chánh niệm, chúng ta ý thức được những gì đang xảy ra nơi thân thể, cảm thọ, tâm hồn và thế giới quanh ta, cũng như ta tránh không gây tổn hại cho mình và cho người. Học hỏi và thực tập theo Năm Giới và nương tựa Tam Bảo sẽ mang lại an lạc cho bản thân, cho cộng đồng và cho xã hội. Là con người, chúng ta cần có một cái gì để tin tưởng, một cái gì lành, đẹp và thật, một cái gì mà ta có thể tiếp xúc. Trong sách nói Để Có Một Tương Lai, Năm Giới được Thiền sư Thích Nhất Hạnh diễn bày theo hình thức mới, đó là Bảo vệ sự sống, Hạnh phúc chân thực, Tình thương đích thực, Ái ngữ và Lắng nghe, Nuôi dưỡng và trị liệu. Năm Giới chính là tình thương. Thương có nghĩa là hiểu, bảo vệ và mang lại an vui cho đối tượng thương yêu của chúng ta. Giới không phải là luật lệ mà là những nguyên tắc hướng dẫn giúp ta tập sống như thế nào để có thể bảo hộ cho mình và cho những người xung quanh.

Ăn Sao Cho Ngon Lành là một cuốn sách ngắn thuộc dòng thực hành chánh niệm, tập trung hướng dẫn người đọc cách ăn uống trong sự tỉnh thức. Tác phẩm không bàn về dinh dưỡng theo nghĩa thông thường, mà nhấn mạnh việc ăn như một hành động có ý thức, nơi mỗi miếng ăn trở thành cơ hội để quay về với hiện tại. Thông qua những đoạn viết ngắn gọn, trực tiếp, tác giả chỉ ra cách nhận biết cảm giác đói – no, cách nhai chậm, cảm nhận hương vị, và ý thức về nguồn gốc của thực phẩm cũng như công sức tạo ra chúng. Cuốn sách cũng đề cập đến việc ăn trong im lặng, ăn với lòng biết ơn và tránh những thói quen ăn uống vô thức. Nội dung xuyên suốt là lời mời gọi ta đưa chánh niệm vào hành vi ăn uống hằng ngày, từ đó nuôi dưỡng sự an tĩnh, giảm căng thẳng và thiết lập mối liên hệ sâu sắc hơn với cơ thể và thế giới xung quanh. Ăn Sao Cho Ngon Lành - How To Eat là cuốn sách nằm trong bộ Mindfulness Essentials của Thiền sư Thích Nhất Hạnh. Bộ sách là những hướng dẫn đơn giản, rõ ràng của Thiền sư Thích Nhất Hạnh về cách thực tập chánh niệm thông qua các hoạt động thường ngày. Tuy đơn giản, nhưng chúng cũng hàm chứa những nguyên lý uyên thâm về chánh niệm của đạo Bụt.